ANASAYFA

Küba Tarihi

İLK YERLİ HALKTAN GÜNÜMÜZE KADAR KÜBA TARİHİ

KÜBA TARİHİ

Küba'nın ilk Dönem Tarihi

 

Küba,Orta Amerika'da Karaip Denizi'nde 1600 kadar irili ufaklı adaya sahip küçük bir ada devlettir.Ada'da büyük çoğunluğu beyaz ırktan,geri kalanı da zenci ve melez karışımından oluşmuş Küba halkı yaşar.

Ada'ya ilk insanın gelişi M.Ö 4.yüzyıla rastlar.

Denizcilikle,gemicilikle uğraşan Güney Amerikalı yerliler Taino'lar doğu'dan gelerek 2 yüzyılın başlarında küba adasına yerleşirler..Yerli Figurleri

Kristof Kolomb Küba adasını 1492 yılının Ekim ayında keşfettiğinde adada ikiyüzbin civarında yerli yaşamaktaydı.25 Eylül 1493'de Kristof Kolomb 1500 kişi,misyonerler,askerler,işçiler ve yüzlerce kaçak yolcu,tarım aletleri,sığır ve tohum taşıyan 17 gemi ile İspanya'dan yeni dünyaya ikinci yolculuğuna başlar.

1494'de dönemin deniz güçleri Portekiz ve İspanya arasında 7 Haziran'da "Tordesillas Anlaşması" gerçekleşir.(Cabo Verde adalarını başlangıç noktası alarak bu noktanın 370 fersah(1550 km)batısında kuzey-güney meridyeni çizildi.Çizgi avrupa haricindeki dünyayı Portekiz ve İspanya'ya ait iki imtiyazlı yarıya ayıran sınır kabul edildi.Sınırın batısında kalan keşfedilmiş ve keşfedilecek olan tüm bölgeler İspanya'ya aitti.Diğer taraf ise Portekiz'e ait olacaktı.Anlaşmanın amacı Kristof Kolomb'un keşif yolculuğundan dönüşünden sonra iki ülke arasında ortaya çıkacak olan tartışmaları çözüme kavuşturmaktı.(1580-1640)'lı yıllarda Portekiz'in İspanya hakimiyetine girmesi ile bu anlaşma geçersiz hale geldi).Bu antlaşma ile Küba adası da İspanya'ya ait oldu.

1506 yılında Kristof Kolomb vefat eder.Ancak keşifler devam eder.1508 yılında Sebastian de Ocampo adlı İspanyol gezgin Küba'nın etrafını denizden dolaşarak onun bir ada olduğunu kanıtlar.Kristof Kolomb'un oğlu Diego Kolomb Küba'ya yerleşir.1511 yılında Diego Valazquez İspanya tarafından Ada'ya Vali olarak atanır.Vali Valazquez Baracoa'da yerliler(Siboneyler ve Taino Arawaklar)tarafından dostlukla karşılanır..Karşılama töreninin ardından hepsi hunharca katledilir...Taino'ların şefi olan Hatuey bu katliamdan kurtulur..Adamları ile birlikte Valasquez'e karşı aylarca direnirler.Bu yerli direnişi yeni dünya'da sömürgeciliğe,istilalara karşı yapılan ilk savaştır.Hatuey pusuya düşürülür.Öldürülür.

O Küba'nın ilk Ulusal Kahramanı'dır.

1514 Havana şehri Panfilo de Narvaez tarafından kurulur.Şehrin adı San Cristobal de Habana olur.

1520 Altın madenlerinde çalıştırılmak üzere ilk büyük köle grubu Küba'ya getirilir.Hatuey

1529 22 Nisan'ında İspanya ve Portekiz arasında yapılan "Zaragoza antlaşması" doğu yarımküreyi ikiye böler.

1533 Küba'da Jobabo madenlerindeki siyah köleler ayaklanırlar.

1538 Fransız korsanlar, Havana'daki hoşnutsuz yerli kölelerin yardimi ile şehri ateşe verir.Bu yıl Küba'da altı hıristiyan kasaba vardır. Santiago,Habana,Baracoa,Puerto Principe,Sancti Spiritus ve Bayamo.

1550 Taino'ların şefi Guamá,karısı ve altmış adamı ile ispanyalılara karşı gerilla savaşı sitili saldırılar yapar.Onlarla savaşır.

1554 Santiago de Cuba Fransız korsanlarının saldırısına uğrar.

1555 Havana şehri yağmalanır.

1557 Tahminen ikibin Tainos Küba'yı terkeder.İspanyollar gelmeden önce 3.000.000 olan Tainos nufüsü 5.000 civarına düşmüştür.Havana şehrinin meclisi Siyahların eğlence yerlerinde tütün ve içki satışını yasaklar.Satış yapanlar ise elli kamçı ile cezalandırılır.

1561 Kral II Philip İspanyol sömürgecilerinin kuzey-güney deniz trafiğini,korsan saldırılarından korunmak için Havana limanını bu donanmaların buluşma noktası olacak şekilde düzenler..

1595 Küba'da ilk şeker üretimi yapılır.

1597 Havana Limanı'nın doğu girişinin stratejik durumunu düşünülerek ,şehri saldırılardan korumak için buraya bir kale tasarlanmıştır..Castillo del Morro kalesi bu yıl içinde tamamlandı.

1602 Küba'nın nüfusu bu yıllarda tahminen 20.000 civarındadır.Bunun 13.000 kadarı Havana City çevresinde yaşamaktadır.

1603 Bayamo civarında kaçakçılık çok etkindir.Hükümet, yabancılara tütün satanlara ölüm cezası uygulaması getirir.

1607 Havana resmen Küba'nın başkenti olur.Photo by Brynn Bruyn Castillo del Morro kalesi

1614 Bütün ürün Sevilla'ya gemiyle gönderilmek üzere on yıl yasaklanmasına rağmen tütün ekimi ve hasatına izin verilir.

1697 Bu yıl Ryswick Antlaşması imzalandı.Bu anlaşma ile Ada korsan saldırılarına,korsanlığa ve yasalara karşı gelenlere karşı güvence altına alınıyordu.

1708 Kralın emrine uygun olarak,bir köle özgürlüğünü satın alabilecekti.Köleler özgürlüklerini bu şekilde elde ettiler.Bu usul "cortados" olarak biliniyordu.

1715 İspanya otoriteleri bir tekel yarattı.Bu "Factoria" olarak biliniyordu.Bu temsilcilik sabit ücretle Küba Tütününün hepsini satın aldı ve yurt dışına sattı.

1717 17 Nisan,Bütün Küba Tütün üretimi hükümet tekel'inin altına düştü.Havana'da Genel Satış Temsilciliği "Estanco de Tabacco" ile Bayamo,Trinidad ve Santiago de Cuba'da bu temsilciliğin şubeleri kuruldu.Bu "Vegueros"'ların isyanı"na yol açtı.Vegueros'lar 1720-1723 de yine ayaklandılar.

1727 Batı Havana'da Quibra-Hacha şeker imalathanesinde bir köle isyan etti.Yaklaşık 300 Köle bu isyana karıştı.Yanlız Hükümet Askerleri bu isyanı yayılmadan önleyebildi.

1733 Küba'da ilk tiyatral iş Küba'lı yazar oynadığı "El Principe Jardinero y Fingido Cloridano".Eser Don Santiago de Pita tarafından yazılmıştı.

1740 Havana'da temeli "Factoria" orneği olan, tüm ithal ve ihraç idare etmek için bir diğer tekel şirketi yaratıldı."Royal Compania de Comercio" çok kısa sürede Kübalı'lar tarafından kötü bir intiba edindi.Küba'lılar yüksek ücretleri elde tutma amacı ile ticaretlerinin kısıtlandığından ve soyuldulduklarından şikayet ettiler.

1748 "The University of San Jerónimo" Havana'da açıldı.

1761 Bir Havana yerlisi José Marti Felix,Creole* kimliğini gururla ifade etti. Havana basını Creole'nin kuruluş,büyüme ve toplumsal durumunu anlattı.Ancak Küba Hükümetine katılmalarına izin verilmedi.

1762 Ocak ayında ,Kral III. George İspanya'ya savaş açtı. Haziran ayında Büyük Britanya gücü Havana'da yakalandı.İşgalleri Havana Limanından öteye gidemedi.Adayı iki yıl içinde terk ettiler.

1762-1838 yılları arasında yaklaşık 391,000 köle Küba'ya getirildi.

1763 İngilizler daha önceden İspanya tarafından ele geçirilen Florida'yı Havana ile takas etti.

1764 Kral Charles III ait emirle ,önceden olduğu gibi çeşitli küba limanlarından İspanya ile Küba'ya doğru ticaret yapılacaktı.,Yeni limanlar dahil edilecekti.Bu limanlar,Trinidad,Batabanó,Nuevitas,Remedios ve Matanzas.

1773 "The Real Colegio Seminario de San Carlos y San Ambrosio" Havana'da kuruldu.

1774 Küba nüfusu 172,620 kişiydi.Bunun 96,440 Beyazlar,31,847 özgür siyahlar ve 44,333 siyah köllerden oluşuyordu.

1775 Küba 4,700 ton şeker üretir.Seker Kamisi

 

Küba'nın Sömürgecilik Altında Yaşadığı Dönem

1776 12 Ekim'de Havana'da "Teatro Principal" açıldı. 5 Kasım'da Kral Kuzey Amerikalı isyancı gemilerin kendi bayrakları altında Küba limanlarından ihtiyaçlarını tedarik etmesine izin verir.Kurala göre,bütün işlemler ya nakit,ya faturalı değiştirme ya da siyah kölelerle ödenmeliydi.

1784 İspanyol vali İspanya d ışındaki ülkelerle ticaret yapılmasını yasaklar.

1789 Kral Charles III yeni bir köle yasası yayınladı.Köleler yılda yanlız 270 gün çalışacak,Köle sahipleri onları doyurup giydirecek,tedavi edecek,katolik olmaları için gerekeni öğretecekti.Bunun karşılığında köleler de sahiplerinin sözüne uyacak ve onlara saygı gösterecekti.

1790 Don José Agustin Caballero,Tomas Romay,Manuel Zequeria ve diğerleri ilk Küba gazetesini yayınladı."Papel Periódico".Gazeteden elde edilen gelir bir halk okuluna bağışlanacaktı.

1791 Ağustos ayında Yarı Fransız Haiti'de bir köle isyanı başlar.bütün adaya yayılır.(o zamanlar haitinin nüfusu 32,000 yerleşik beyaz,24,000 özgürlüğünü elde etmiş köle,480,000 köle vardı) 24 kasım'da Kral Küba'dan ithal edilen çeşitler üzerinde düşük vergi alınmasını ve çeşitli ithal köle ticaretini gelecek altı yıl için serbest bırakır. 1791-1805 arasında Ada'ya 91,211 köle Havada'dan giriş yapar.

1795 Nicolás Morales öncülüğünde Küba'da da ,Bayamo'da başlayan isyan Ada'nın doğusuna yayılır.İspanyolların şiddet yoluyla bastırdığı bu isyanın özelliği,beyazların ve zencilerin,Haiti benzeri bir ayaklanma başlatmış ve eşitlik istemiş olmalarıydı.

1796 Barış yeniden kurulduktan sonra,Amerika ile Küba arasındaki ticari girişimlerin tümüne İspanya son verdi.

1797 Narcisso López Venezuella 'da doğdu. Erken yaşta İspanya ordusuna katıldı.General Simón Bolivar'a karşı savaştı.18 Kasım'da kral'ın emri ile Atlantik ve Karaip limanları İspanya İmparatorluğunun tarafsız ticaretine açılır(Bu emir 18 nisan 1799'da geri alınır.Bu kapılar tarafsız alışverişe kapatıldı).

1801 Haiti'de L'Overture yeni bir anayasa duyurdu.Adanın bağımsızlığı ilan edildi ve Kölelik kaldırıldı.Haitinin Fransız bölümü yeniden beyaz üstüğünü ele geçirdi.Napolyon kayınbiraderi liderliğinde 43,000 Fransız kıdemli askerini gönderdi.L'overtureL'Overture haince yakalanıp ölünceye kadar hapsedildi.

1803 Fransa İngiltere savaşı sona erer.8,000 Fransız askeri Haiti'de teslim olarak kalır.İspanya kolonileri yansız ticarete tekrar açılır.31 Aralık'da Küba romantik şairlerinden José Maria Heredia Santiago de Cuba'da doğar.

1805 Tarihte ilk defa Haiti Zenci Cumhuriyeti ilan oldu.Şeker Üretimi Küba'da 34,000 ton'a yükselir.1795'de 14,000 tondu.

1806 Venezuelalı Creole lider Sebastian Francisco de Miranda Güney Amerika'da İspanya'ya karşı ilk seri bağımsızlık hareketini başlattıMiranda

1808 Napolyon İspanya'yı istila etti.Kral Ferdinand VII ve Prens Ferdinand Napolyonun baskıları ile tahtından vazgeçti.Napolyon kardeşi Joseph'i İspanya imparatorluğunun yeni kralı ilan etti.

1810 Küba'nın Yüksek Meclis'i Caracas Meclisi tarafından İspanya'ya karşı isyana katılmaya davet edildi fakat Küba Hükümdara sadık kaldı.

1811 General Simón Bolivar,Venezuella'nın İspanya'dan bağımsızlığını aldığını açıkladı.k1

1812 José Antonio Aponte'nin Küba'da başlattığı bağımsızlık isyanı,arkadaşlarıyla beraber idam edilmesiyle sonuçlandı.

1816 José Cienfiegos yerine Juan Ruiz de Apodaca Captain General** oldu.

1817 Köle ticaretinin bittiği anlaşma'dan sonra Köleler büyük sayılarda yasa dışı yollardan ithal olmaya devam etti.Küba Tütün tekeli olarak bilinen "Factoria" fes edildi.Yeni bir sayım ile adadaki nüfus:552,000 yerleşik,239,000 beyaz,331,000 beyaz olmayan tespit edildi. İspanya Kral Ferdinand VII Küba içine siyah köle giriş sebeblerini açıklamaları ile yazdı."toprağı işleme ve kırma işlerini yapmak için kızılderili bulmanın imkansız olduğunu..."

1818 Kralın emri ile Creole'lere çeşitli Küba limanlarında diğer ülkelerden gelen gemilerle ticaret yapmalarına izin verildi..

1819 Carlos Manuel Céspedes Bayamo'da doğdu.

1820 16 Nisan Captain General Juan Manuel Cajigal biraz direnç gösterdikten sonra anayasa eski haline getirildi.

1821 28 Haziran Peru Bagımsızlığını ilan etti.15 Eylül'de Orta Amerika eyaletleri bağımsızlığını yayınladı.Nikaragua,Honduras,Costa Rica,Guatemala ve El Salvador yeni bir konfederasyona dahil oldular.1821-1831 yılları arasında üç yüz den fazla sefer yapılarak Küba'ya tahminen 60,000 Köle getirildi.

1823 Kübal'lı şair José Maria Heredia ve José Francisco Lemus "Suns and Rays of Bolivar" isimli gizli bir dernek organize ett.Dernek ünlü kurtarıcı ile birlik arayışları ve bağımsızlık için bir toplumsal isyan planlıyordu.2 Aralık 1823'de ABD'nin 5.başkanı James Monroe Amerikan Kongresi'ne bir mesaj yolladı.Buna göre ABD,Avrupa'nın içişlerine karışmaktadır,orayla siyasi alakası yoktur;Avrupalılar da Amerika kıtasında herhangi bir sömürgeleştirme faaliyetine girişir ise bu "düşmanca sayılacak ve "silahla" karşı konulacaktır."Monroe Doktirini" denilen siyasetin özü" Amerika kıtası Amerika'lılarındır! demektedir.Bu Doktrinin ilanından sonra Avrupa Devletleri sömürgelerine asker yollayamamış ve İspanya Amerika'dan tasviye olmuş,sömürgeler bir bir bağımsızlıklarına kavuşmuştur.ABD gerçekte İspanya Krallı'nın kıtadaki sömürgelerini ele geçirmek istiyordu.1840'lardan itibaren sömürgelere saldırırılara başladı.Florida,Meksika,Arizona ve Teksas'ı İspanyollardan alan ABD,1850'lere gelindiğinde Pasifik'e ulaşmıştı.Çin'e,Küba'ya,Filipinler'e...

1824 Peru'da Ayacucho savaşı ile İspanya Amerika anakarasından kesin yenilmiş olarak atıldı.İspanya'nın kontrolunde Küba ve Porto Rico olmak üzere hala iki ada mevcuttu.

1825 Kralın emri ile Küba'nın Captain General'inin gücü genişletildi. Meksika ve Venezuella Küba'nın bağımsızlığı için destek vermek istedi fakat,Amerika ve destekçisi İngiltere tarafından engellendi.Henry Clay,Küba'nın gelecekte Amerika'nın bir parçası olacağını düşünüyordu.

1826 Francisco Agüero y Velazco ve Andrés Manuel Sánchez Puerto Standartlarını İspanya imparatoru'nun Küba üzerindeki kontrolüne karşı çıkmak için uyguladı.Bağımsızlık hareketinin ilk şehitleri oldular.

1827 Küba'da nüfus sayımı göstergelerine göre toplam 704,000 olan nufusun 311,000 beyaz,286,000 köleler,106,000 özgür zenciler veya karışık soydandı.1,000 şeker değirmeni,30,090 büyük çiftlik,5,534 tütün çiftliği ve 2,067 kahve plantasyonu mevcuttu. 1827-1829 arasında Kolombiya ve Meksika'daki Küba'lı sürgünler "Black Eagle" isimli gizli bir örgüt oluşturdu.Hedefleri Başka bir devrim başlatmaktı.Fakat İspanya hükümeti kısa sürede izlerini buldu.

1830 İspanya bütün vergileri kendi lehine arttırdı."Creole"lar tamamen reddetti hükümetin hiç sesi çıkmadı.

1831 Magazine "Revista Bimestre de Cuba" yayına başladı.

1832 Mayıs'ta Mariano Ricafort Captain General olur. İngiliz sömürgeleri köleliği fes etti.

1833 "The Cuban Academy of Literature"(Küba Edebiyat Akademisi) kuruldu.

1834 21 Mart ayında,İspanya Hükümdarı Küba Captain General'in yetkilerini arttırdı.15 Haziran'da ,Papa'nın emri ile İspanya engizisyonu resmen bitti.31 Haziran'da da,İngiliz batı hintlerinde 668,000 civarında köle serbest kaldı.

1835 9 Haziran Tomás Estrada Palma Oriente bölgesinde Bayamo'da doğdu.Küba devrimci figürü olarak dikkat çekti ve 1902'de Küba Cumhuriyeti'nin ilk başkanı oldu

1836 1 Eylül'de,Küba'dan Newyork'a sürgün yaşayan José Maria Heredia Küba Captain General Tacón'a Ada'ya geri dönmek için izin isteğini belirten bir mektup yazdı.

1837 25 Nisan'da Cortes'e hizmet eden Küba temsilcileri kral'ın emri ile ortadan kaldırıldı.

1839 José Maria Heredia Meksika'da öldü.1790-1839 arasında 50 yıllık dönemde ,şeker çiftlikleri sayısı 400 civarından 800 civarına çıktı. Antonio Maceo

1842 Son Nufus sayımı raporlarına göre Küba'da 1,037,624 kişi :448,291 Beyaz,152,838 özgür siyah,436,495 köle yaşamaktadır.Bir çok Amerikan Gemisi iki kez Küba'yı ziyaret etti.Küba ihracaatının değeri Amerika için İspanya satışlarının iki katıdır.

1845 14 Haziran Antonio Maceo Majaguabo,San Luis,Oriente eyaletinde doğdu.

1847 Bu tarihte Ada'da civarında 1,442 şeker imalathanesi bulunuyordu.Ocak ayında Amerikan vatandaşları "Manifest Destiny" savunucuları Moses Beach ve Hohn O'Sullivan "Club de la Habana" üyeleri ile Havana'da buluştu.Bir grup varlıklı Küba'lı Amerika'ya ilhak arayışı içindeydi.

1848 ABD Başkanı Polk,Küba'yı satın almak için,İspanya'ya 100 milyon Amerikan Doları önerdi,İspanya ve Amerika dış işleri bakanı Madrid'te buluşup bu konuyu görüştü İspanya teklifi reddetti.

1849 Meksika'dan Yucatecan Yerlileri işçi köle olarak getirildi.Aynı zamanda Çinlilerle Ada'ya çok sayıda işçi girişleri ile ilgili sözleşme yapıldı.-Beyazlar halk yerlerinde üstünlük iddia etmeye,fark gözetmeye başladı.-Küba'yı istila etmek niyeti ile ilk korsanlık seferi Narciso López tarfından yapıldı.Başarısızlıkla sonuçlandı.

1850 Narciso López'in ikinci korsanlık seferi Cardenas'da kontrol altına alındı.Kısa bir savaştan sonra onlar zorla denize döküldüler..-ABD Senatörü Pierre Soulé, Kongrede; “İspanya’dan Küba’yı satın alamayacağımızdan dolayı, her ne kadar İspanya ile bir savaşa girmemiz gerekse de, topraklarımıza dahil edilmesi bir fetihle mümkün olabilecektir” demiştir.

1851 Narciso Lopez,2 yıl boyunca sürdürdüğü,Amerika ve zengin Küba'lıların desteklediği "Küba'yı Amerika'yla Birleştirme" savaşının sonunda ,Havana'da asıldı.

1852 Agustos ayında İspanyalılar bazı komplocuları meydana çıkardı.Koplocuların bazıları Amerika'ya kaçtı.Diğerleri de ölümü kınadılar.Frias hapisaneye gönderildi.22 Ekim'de İspanya Küba'nın satışını ikinci kez reddetti.

José Marti1853 28 Ocak Don José Marti y Pérez Havana'da doğdu.

1854 ABD başkanı Franklin Pierce 130 milyon Dolarlık 2.teklifini yaptı ve reddedildi.Bazı çiftlik sahipleri Havana'daki Amerikan temsilciliğinde,Amerika'nın Küba'ya asker göndermesi konusunda çalışmalar yaptı.

1855 General Quitman ABD Başkanı Pierce ile Washington'da buluştu.Bu buluşmadan sonra Quitman Küba içine ek bir korsanlık seferi için girişimde bulunmaktan vazgeçti.

1864 Antonio Maceo Santiago de Cuba'nın Mason Loca'sına katılır ve devrimci halka'nın içine girer.

1865 "The Count of Pozos Dulces" tarafından "El Siglo" da bir makale yazıldı.Reformcu partinin oluştuğunu ilan etti.Köle ve köle sahipleri entellektüellere katıldı.Kölelik iptal edildi ve köle trafiği son buldu.

1866 16 Şubat'da Antonio Maceo Maria Magdalena Cabrales y Fernández ile evlendi.Kasım'da ilk kızı Maria de la Caridad Maceo dünyaya geldi.José Marti Küba'lıları,"Efendi değiştirmek,özgür olmak demek değildir"diyerek uyardı.

1867 İspanya hükümeti yeni vergileri zorla kabul ettirdi.27 Nisan'da Madrid'de "Junta de información" 'nun 22 Kübalı üyesi reformlarla ilgili sorular sordukları için İspanya Hükümeti onları görevden aldı

10 Yıl savaşları ve Bagımsızlık savaşı

 

1868 24 Şubat'ta Porto Rico'da "Grito de Lares"in neden olduğu bir ayaklanma odu.4 AğustosSan Miguel Rompe'nin Las Tunas'daki çiftliğinde devrimci etkinlikler için bir toplantı düzenlendi.Carlos Manuel CéspedesCorlos Manuel de Céspedes acil eylemler için ateşli bir konuşma yaptı.14 Ağustos Santiago de Cuba'da bir devrimci komite kuruldu.Sonunda 24 aralık 1868'de bir isyan tarihi belirlendi. Fakat isyan erken başlamaya zorlandı. 18 Eylül 'de İspanya kraliçesi Isabel II tahttan indirildi.23 Eylül'de Porto Rico'da Devrimci Cunta Porto Rico Cumhuriyetini ilan etti.Kasım ayının başlarında Bayamo Valisi General Lersundi'den dostça bir telgraf devrimin yolunu kesti.Telgrafta:"Küba İspanya'ya aitti ve İspanya'ya ait olarak kalacaktı. Carlos Manuel Céspedes,Francisco Vicente Aguilera,Pedro Figueredo,Francis Maceo Osorio,Bartolomé Masó ve Francisco Javier de Céspedes hapse atılacaktı"10 Ekim de Carlos Manuel Céspedes,La Demajagua yakınlarındaki Yara'daki çiftliğinden,tarihi "Grito de Yara"'da Küba'nın Bağımsızlığını ilan etti.37 çiftlik sahibi ile birleşti.Kölelerini serbest bıraktı ve onları bir isyancı ordusunun içine aldı. 12 Kasım'da Yara'da İspanya Süvarileri ile ilk çarpışma oldu.İsyancılar akşam yemeğini Maceo'nun Majabuabo'daki evinde yediler.Yemekten sonra,Marcos Maceo dört gram altın,Bir düzünekeskin bıçak,iki tabanca,dört av tüfeği,bir karabina bağışladı.Antonio ve José Maceo ile üvey kardeşleri Justo Grajales isyancılara katıldılar.Bu noktada İspanya'nın adada 7,000 Düzenli askeri vardi.Amerika'dan 90,000 Remington tüfek ile silahlı gönüllü güç satınaldı.Gönüllüler İspanya'ya yardım edecek ve isyan bitinceye kadar takviye geleceklerdi.Kasım'da isyan ordusu,Bilindiği gibi "Mambises",Başlangıçta 147 gönüllüden ibaretti.Silahları yoktu.Onların silahları 45 av tüfeği,dört top ve birkaç tabanca ile bıçaklardan ibaretti.24 Ocak Bir grup (80 kadar)seçkin Küba'lı ve İspanya'lılar isyancılara karşı devam eden düşmanca politikayı garintilemek için Captain General Lersundi ile bir buluşma yaptılar.Lersundi İspanya Kraliçe'sine bağlılığını tekrar vurguladı.28 Ocak 10 gün sonra Bayamo Şehrin'de Bayamo Devrimci Belediye Meclisi Céspedes'in ricasi ile en kısa zamanda köleliğin iptal olacağını ilan etti.Kasım ayında isyan ordusu 12,000 kişiydi.Antonio Maceo "El Cristo" ve "El Cobre" şavaşlarında olağanüstü cesaret,insiyatif ve önderlik gösterdi.Çok hızlı bir şekilde çavuşluğa terfi etti.Sonra da Komutan oldu.Bayamo'da Colonel Pio Rosado,Maceo komutasında bir zafer kazanmanın mümkün olmadığını ilan etti.General Mármol tarafından ise övgüyle karşılandı.Kasım 1868'den aralık 1869'a doğru İspanya 35,000 en kıdemli askerini ve binlercesini en güzel memurlarını onlara kumanda etmek için gönderdi.Aynı zamanda 14 savaş gemisi ve ağır silah,ekipman,son model Krupp toplar gönderdi.27 Aralık Céspedes bir kararname imzaladı."kölelik ile Küba uyuşmaz "diyerek kararını açıkladı.ve ekledi."Kölelik sona erecek" .

1869 4 Ocak General Don Domingo Dulce Küba'da Lersundi'nin yerine geldi.Onun liberal değişimleri arasında basın özgürlüğü ve affı yaşanır..7-28 Ocak tarihleri arasında devrimi destekleyen 77 farklı süreli yayın çıkmaktadır.7 Ocak İspanya Generali Valmaseda isyancı General Marmól'un El Saladillo'da Küba'lılara saldırısı ile karşılaşır.2,000'den fazla Küba'lı bu karşılaşmada ölür.Onların çoğu son zamanlarda serbest kalan kölelerdir.8 Ocak La Caridad düzlüklerinde savaş devam eder.16 Ocak Antonio Maceo Komutanlık rütbesine terfi eder.Hemen Bağımsızlık mücadelesi için çalışmaya başlar.Mayari ve Guantánamo'da zafer kazanır.21 Ocak havana'da gönüllü askerler Villanueva Tiyatrosunda komedi oynarken orada bulunan seyircilere saldırdılar.26 Ocak Maceo Yarbay'lığa terfi etti. 9 Şubat,General Federico Cavada altında Las villas bölgesinde bağımsızlık için savaşa katılır.26 Şubat Camaguey'de Devrimci Meclisin Merkez Bölümü bir bildiri yayınladı."Kölelik kurumu Küba'ya İspanyol egemenliği ile tanındı.Onunla sönmüş olmalı"

1870

Máximo Gómez12 Mart General Luis Marcano'ya haince suikast yapıldı.24 Mart Donato Mármol savaşta öldürüldü.Maceo'nun komuta alanına Máximo Gómez yerleşti..Gómez ve Maceo egemen askeri figür oldular.20 haziran Gómez kuvvetlerini yeniden organize etti.Calixto Garcia ikinci komutan olduYüzbaşı Antonio Maceo üçüncü taburu yüklendi.Başta gelen tabur sadece 187 kişiydi.Maceo Gómez'in komutası altında çok başarılı saldırılara katıldı.2 Kasım Majaguabo'daki kamplarına İspanya'lıların saldırısı bozguna uğratıldı.Maceo ağır yaranlandı.4 Kasım Baragua Kalesine saldırı süresince Maceo tekrar yaralandı ve onun küçük erkek kardeşi Julio savaşta öldü. 27 Aralık İspanya Başbakanı Juan Prim y Pratas'a Madrid'de suikast düzenlendi.

1871 Haziran'da Gómez İspanya'lıların özel birimleri tarafından çok sıkı korunan Guantánamo bölgesini istila etmeye karar verir.Maceoİspanya'nın en saldırgan ve disiplinli ünlü San Quintin müfrezesi ile çarpışarak seferberlik başlattı.Savaşta Maceo'nun yardımcısı Manuel Amábile,liderinin yaşamını korumak için kendini feda etti.Hararetli geçen "La India" savaşı süresince José Maceo düşman mevzisi önünde yaralandı ve Antonio Maceo Erkek kardeşini korumak için başka bir girişimde bulunmaksızın geri çekilmeye razı oldu.16 Ekim General Gómez savaş stratejileri üzerine bir hükümet konferansında sorumlulukları Maceo'ya devreder.27 Kasım'da Bir grup tıp öğrencisi Havana'da İspanyalı idam mangası tarafından kurşuna dizilir.

1872 Ocak/Şubat

General Martinez Camposİspanya'lı General Martinez Campos,bin adamı ile Maceo'yu bozguna uğratmayı başaramayınca "Bu savaşın bitmesi mümkün değil"diye açıladı.Maceo Albay'lığa terfi oldu.18 Mart İspanya Askeri gücüne ilave destek aldı ve altı saat süren savaşta Maceo ile dövüştüler.Maceo geri çekildi. 27 Mart Maceo çarpışmanın gerisinde,İspanya askerlerini "Loma Del Burro"'da bozguna uğrattı.26 Mayıs Başkan Céspedes ilk kez Maceo ile karşılaşır.Gómez Guantánamo'da ki Küba'nın zaferlerini tartışır batıya saldırı için planlarını diriltir.Planları kabul edilir.Fakat seferi başka yöne çekerse Céspedes itaatsiz davrandığı için emriden alacaktır.

1873 11 Mayıs Ignacio Agramonte öldürüldü.8 Temmuz'da Antonio Maceo Tuğgeneral oldu.6 Ağustos Kralın resmi emri yayınlandı.Antonio Maceo'yu ölüme mahkum etti.Ekim'de Gómez,Vicente Garcia Gómez'in Céspedes'i ortadan kaldırma teklifini reddetti.23 Ekim'de Kingston'dan,Jamaica'dan isyancılar için silah ve destek kuvvet deniz yolu ile taşındı.

1874 27 Şubat Carlos Manuel Céspedes ,savaştan sonra ,San Lorenzo'da pusuya düşürülüp öldürüldü 18 Nisan Maceo'nun erkek kardeşi Cascorro'da İspanya garnizonuna yapılan saldırıda yaralanır ve ölür.4 Eylül Calixto Garcia İspanyalılar tarafından yakalandı.Maceo İkinci kısmın komutasını üstlendi.

1875 27 Nisan General Vicente Garcia devrimci hükümete bağlılığından vazgeçer ve hoşnutsuz olan herkesi Lagunas de Varone'de toplantıya çağırır.Bu kımıldanmalar sonucu devrimci hareketten ayrılmalar olur.Başkan Cisneros'da protesto ve mitinglerde hazır bulunur.18 Haziran Maceo General Vicente Garcia ile Alcalá yakınlarında Holguin'de buluşur.Garcia'nın eylemleri ile onun anlaşmazlıklarını konuşur.

1876 18 Ocak Joaquin Jovellar İspanya Hükümdarı tarafından Küba'ya Captain General olarak tayin edildi.28 Mart'da Tomás Estrada Palma Cumhurbaşkanı seçilir.16 Mayıs'da Maceo Baragua'daki kampından Cumhurbaşkanı Tomás Estrada Palma'ya ona karşı gelen bir mektup yazar.Estrada Palma cevap vermez. Tomás Estrada Palma

1877 11 Mayıs Garcia Devrim hükümetinden yeni bir manifestoyla reformlar talep eder.Eylülayında Maceo tekrar yaralanır.Gómez "Maceo sık sık yaralanıyor fakat bu adam boyun eğmez bir yüreğe ve demir bir yapıya sahip."diye günlüğüne yazar.Kasım ayında İspanyalılar Estrada Palma'yı yakalayıp hapsederler.Maximo Gómez başkan olmayı teklif eder.Ama reddedilir.General Vicente Garcia Cumhurbaşkanı olur.Aralık'da ise İsyan hükümeti ,Martinez Compos ile barış görüşmelerine hazırdır.Camagüey eyaletinin bir bölümünün tarafsızlaştırılmasını talep eder.

1878 29 Ocak Sierra Maestra dağlarında ,Maceo İspanya bölüğünün bir kolunu pusuya düşürür.İsyancılar silah ve cephane içeren ganimek elde ederler.İspanyalı'lar yaralı ve ölüleriyle güç bela kaçarlar.5 Şubat'ta çok önemli hükümet liderleri ve İspanya Generalleri ile bir konferans yapıldı.Hükümeti temsil eden başkan Garcia ve Temsilciler Meclisi çekildi,Bir merkez komite biçimlendi.7 Şubat San Ulpiano bölgesinde ,Maceo ve ünlü taburu San Quentin parlak bir zafer kazanır.11 Şubat Camagüey'de Zanjon'da bir toplantı olur "Zanjon Antlaşması" imzalanır.Her iki tarafta köleleri serbest bırakacaktı ama kölelik Küba'da İspanya kurallarının altında olduğu gibi kalacaktı. 23 Mart 'da Antonio Maceo tarafindan"Baragua Protestosu"yapıldı.

1879 26 Ağustos'ta Santiago de Cuba'da "La Guerra Chiquita" savaşı zamansız başlar.5 Eylul Antonio Maceo "Kingston Bildirgesi"ni yayınlar.Gerçekleşmeyen söz verilmiş reformları hatırlatır.14 aralık Haiti'de Dominic'li Generaller tarafından Maceo'ya suikast girisiminde bulunuldu tesebbus basarısız oldu.Bu arada José Marti tekrar sürgüne yollandı.Amerika Birleşik Devletleri ve Venezualla'da seyahat etti.

1880 Ocak Havana yeni dünyanın köle trafiğinin merkezi olur.24 Ocak'ta José Marti ABD'de New York's da ilk halka açık konuşmasını yapar.

1881 José Marti New York'a yerleşir.1895'e kadar burada yaşayacaktır.

1882 31 Mayıs,Maceo Honduras'ta Yargıç vekilliği gibi bir iş bulur.31 Haziran,Maceo yine Honduras'tadır.Puerto Cortés ve Omoa limanlarında komutan gibi yeni bir iş bulur.Maceo Marti'den ilk mektubunu alır.Mektup 20 Haziran tarihlidir.

1883 Ocak ayında Maceo'nun karısı,Maria Cabrales Puerto Cortés'e gelir.Aynı ay içinde General Gómez Maceo'yu bir iş teklifi ile çağırır.Haziran'da Maceo İstifasını gönderir.."Bizim köle yaptığımız Küba özgürlüğü için çocuklarının savaşmasını talep ediyor."diye açıklar.10 Aralık Rota Honduras'dır.Gómez Kingston'da durur.Orada Kübalı doktor Eusebio Hernández bir müzakere grubu ayarlar..Maceo,Carlos Roloff ve José Maria Aguirre de Valdéz de bu tartışmaya katıldılar.Maceo direnme zamanının geldiğini,tüm kübalıların tek bir adamın ,General Gómez'in arkasında birleşebileceğini söyledi.

1884 2 Ağustos'ta Maceo veGómez yeni bağımsızlık hareketine katılmak için Amerika'dan ailelerini taşıyacak bir yelkenli ayarlarlar.1 Ekim'de NewYork'ta 9.caddede Madam Griffon'un küçük otelini konferanslar için tutmaya başlarlar.Burada ilk kez Maceo ve Marti yüzyüze görüşür.20 Ekim'de Gómez'e gelen bir mektup Marti'nin devrimci haraketten ayrıldığını yazar.

1885 Ekim'de Maceo Bağımsızlık hareketi için para toplamaya batının kilit noktalarına seyehate çıkar.23 Aralık'ta Gómez'den Maceo'ya yol gösteremek için onların uzun dostluklarına ilk ciddi karşı çıkan bir mektup gönderir.

1886 16 Ocak'ta ,Maceo diğer bir mektupla,Gómez'e daha az sert bir uslupla ilk cevabını verir.10 Haziran Flor Crombert panama'ya gelir.20 Haziran Crombet Kingston'a gelir."Morning Star"'ı isyancılardan asker ve cephaneler ile durdurur.17 Ağustos'ta Jamaica'da Askeri ve sivil liderlerin hepsinin katıldığı bir konferans yapılır.Çoğunluğun oyuyla (Maceo'nun itirazları üzerine)devrim başlatmak için bir kez daha çaba sağlaır.31 Ağustos'ta mali anlaşmazlıklar Maceo'nun Gomez'in otoritesini sorgulamasına neden olur.Gómez ile Maceo'nun dostlukları bozulur.7 Ekim Küba'da kölellik kaldırılır.Köleler ekonomik koşullarını iyileştirmek istediklerinden beri,gündüzleri iş için kiralanıyorlardı.8 Aralık'ta Gómez isyan hareketinin sona erdiğini duyurur.

1887 Ocak ayın'da Panama'da "Bas Obispo" halkına Maceo çok sayıda tahta ev inşa ederek imtiyaz elde eder.(onun mali durumunu epeyce iyileştirir)

1889 Kasım ayında Havana'da José Beltran bir café sahibinin derisinin rengi nedeniyle servis yapmayı reddettiğini ileri sürdüğü davayı kazanır.

1890 29 Ocak'da İspanya Konsolos'unun güvenli bir yolculuk garanti etmesi ile Maceo,Küba'nın yönetimi için Port au Prince'den ayrılır.5 Şubat'ta Havana'ya varır.Otel Inglaterra'da kalırken La Lucha gazetesinin muhabiri Maceo ile röportaj yapar.Maceo burada isyancı liderleri ile de görüşür.24 Ağustos Captain General Camilo Garcia de Polavieja y Castillo Küba'ya gelir.Santiago de Cuba'da Maceo'nun acele ayrılışı nedeniyle kırksekiz saat içinde sivil bir hükümet oluşturur.29 Ağustos Maceo ve karısına eşlik eden bir polis en kısa zamanda kaldıkları oteli terketmelerini bildirir.30 Ağustos Sivil hükümet ,Juan Antonio Vinont,Maceo ve karısına Cienfuegos'taki buharlı gemiye binmelerine eşlik eder.Veda ederlerken Hükümet yetkilisi Maceo'nun eline 30 onz altın verir.Maceo kabul etmez.

1891 Kasım Marti Tampa'da bir konuşma yapar

1892 5 Ocak Adanın içinde ve dışında Küba'lılar teşkilatlandılar.José Marti Küba Devrim Partisini kurdu.Bu büyük bir başarıdı arkasında Küba'nın bağımsızlığı amaçlanıyordu.4 mart'da Küba'nın bağımsızlığına katkıda olması için Patria(Vatan) gazetesini çıkardı.İlk yayınından gelen geliri Florida'daki Tütün işçilerine bağışladı.

1893 3 Ocak Maximo Gómez ordunun başına resmen askeri şef tayin edilir.1 Şubat Marti ,Maceo'ya yeni devrimci hareketin lideri olmasini teklif eder.Maceo hemen cevap vermez.Nisan ayındaKüba Devrimci Partisinin onaylamadığı Manuel ve Ricardo Sartorius liderliği altında bir ayaklanma Holguin de patlak verir.Ayaklanma çabucak İspanyalılar tarafından bozguna uğratılır.Mayıs Amerika'da bir seri ekonumik kriz yükselir.Nedeni işlerinin düşüş göstermesi nedeniyle yüzlerce dükkan ve fabrika kapanır.Güneydeki tütün endüstrisi de bu krizden etkilenir.Bazı Kübalı işçilerin kendilerini beslemesi imkansız hale gelir.Küba Devrimci Partisi düzenli olarak bu işçilere bağış yapar.Haziran Marti ve Maceo Costa Rika'da San José de buluşur.10 Haziran da San José 'de Marti Yeni Devrimci Klup'un kuruluşuna nezaret eder.6 Kasım Marti Patria gazetesinde Antonio Maceo'nun sezgileri hakkında bir yazı yazar.27 Kasım'da Maceo'nun annesi 85 yaşında ölür.Marti onun için bir yazı yazar.

1894 30Eylul Gómez Maceo'ya en geç 15 Kasımda bağımsızlık için yeni bir sa başlatmaya hazır olması gerektiğini yazar. 17 Kasım Maceo Tiyatro'da komedi seyrederken bir suikast girişimine hedef olur.Omuzundan vurulur.Bu onun yirmikinci kez yaralanmasıdır.

1895 24 Şubat Küba son bağımsızlık savaşının,başladığı tarihtir.25 Mart Santo Domingo'da Marti ve Gómez "Montecristi Manifesto"sunu imzaladilar.Bu Manifesto Küba Bağımsızlık savaş politikasının taslağı idi.30 Mart Antonio ve José Maceo Santo Domingo'dan Küba'nın doğusunda Baracoa yakınlarındaki sahilde karaya çıktılar.Karaya çıkma süresince Gemi harap oldu.İsyancılar "Maceo Buraya!","Yaşasın Özgür Küba" sloganları atan çifçiler tarafından sevinçle selamlandılar. 11 Nisan José Marti ve Máximo Gómez Costa Rika'dan Doğu Küba'ya geldiler.21 Nisan Maceo bütün isyancı subayları düzene soktu.2 Nisan Gómez bir sirküler yayınladı4 Mayıs'da Mejorana'da Marti,Gómez ve Maceo buluşup savaş stratejisi üzerine konuştular.Marti ,askeri olmayan sorunlarıda kapsayan çok geniş bir alanda devren yüksek rütbeli im lideri seçildi.19 MayısJosé Marti ölümüJosé Marti doğu Küba'da DosRios'da savaş alanına ilk kez çıktığında 42 yaşında öldürülür.İsyancılar onuncesedini almayı denerler ama başaramazlar.27 Mayis İspanyalılar Santiago de Cuba'da Marti'nin cesedini gömerler.12 Haziran Amerika Küba ve ispanya arasındaki anlaşmazlık'ta tarfsızlık ilan eder.17 Haziran Gómez İspanya'nın zaferi üzerine Altagracia kasabasını bertaraf eder.Bir kaç gün sonra San Jerónimo'da Martinez Campos'u bozguna uğratır.30 Haziran Gómez Maceo'ya adanın batı tarafına akınlara başlaması için hazırlanması talimatını verir.On yıl savaşlarının başarısız olmasının nedenlerinden biri batıya olan istilaların eksikliğidi13 Eylul Camagüey'de Las Villas,Oriente ve Camagüey'den delegelerden meydana gelen kurucu meslis Küba hükümeti tarafından organize edilerek toplandı.Hemen ardından resmi olarak Salvador Cisneros Betancourt Başkan,Bartolomé Masó Başkan Yardımcısı,Tomás Estrada Palma Dış temsilci ve tam yetkisi olan delege ,Maximo Gómez Askeri General,Antoni Maceo Yüzbaşı seçildi.22 Eylül Maceo,Estrada Palma'ya silah ve cephane için harcanacak 10.000 $ dan fazla banka dekontu gönderdi. 10 Ekim Maceo'ya "Bronz Titan" unvani verildi.22 Ekim de batıya istilalar başladı.27 Ekim Maceo'nun yürüyüş kolo Pestán'dan gelir.30 Ekim'de Maceo Estrada Palma'dan Silah ve muhimmat ister.6 Kasım Gómez Bütün ekim alanlarının tamamen imha edilmesini ister.30 Kasım Camagüey'de Maceo ve Gómez güçlerini birleştirip Las Villas ve batıya doğru yürümeğe başalarlar.1895 yılının sonlarına doğru İspanya'dan düzenli olarak askeri birlikler ve gönüllüler adada savaşmak üzere gelirler.3 Aralık Gómez,İspanya yürüyüş koluna eşlik eden konvoy Iguará'dan takviye almak üzere Iguará'ya giderken onlara pusu kurup saldırır.Bu savaş İsyancılar galip gelir."Iguará Savaşı" olarak tarihe geçer.10 Aralık Manacal Tepelerinde üç gün süren şiddetli bir savaş olur.İsyancılar batıya doğru hareket ederler.İspanyalılar onları takip eder.13 Aralık İspanya Generali Oliver ağır bombardımana tuttuğu Küba'lılar geri çekilir.Maceo düşmanla savaşarak ayrılır. Her iki savaştan sonra isyancılar yorgun düşer.Cephane tedarik ederler.Gómez batıya akınların devam edip etmeyeceğini sorar.Maceo bu akınları bırakma dusuncesini reddeder.Akınların devam edeceğini gerekirse yolu bıçaklarla tezmizleyeceğini söyler.İsyancılar Hannabanilla nehrini geçer,Matanzas'a doğru ilerler.Gómez ve Maceo kaçış planları üzerinde çalışır.

1896 1 Ocak Martinez Campos isyancıların hareketini yanlış yorumladı ve Havana'ya rapor etti.İsyancıları engelledi ve Ada'nın doğu kesimine geri gönderdi.The Diario de la Marina gazetesi baş sayfa'ya haber olarak taşıdı.İsyancı askerler Havana eyaletine girdiler.6 Ocak "Üç Kral" gününde isyancılar "Yaşasın özgür Küba","Yaşasın Maceo" sloganları atarak Vereda Nueva'ya girdiler.7 Ocak Martinez Campos istifasını Başkomutan'a postaladı ve İspanya General Valeriano Weyler y Nicolau'yu onun yerine atadı.Bu arada Sabas Marin'de Başkomutan olur.Havana'nın kuzeybatı sınırında Gómez ve Maceo strateji konferansı yaptılar.Güçlerini bölmeye karar verdiler.Maceo Pınar del Rio'nun içlerine doğru devam etti.Gómez güçlerin büyük bir kısmı ile Havana'da kaldı.22 Ocak Maceo Birlikleriyle Mantua'ya gelir.19 Şubat Gómez ve Maceo Soto'da Weyler'in yeniden biraraya getirme politikasını tartışırlar.5 Mart Maceo Matanzas'a geri dönünce ona karşı Weyler tarafından güçlü bir yürüş kolu gönderilir.10 Mart Maceo Gómez'e EL Galeón'da katılır.Maceo batıya doğru hareket etmeye ve Gómez Ada'nın merkez kısmında operasyonlara devam edecektir.Bu onların son buluşmasıdır.20 Mart El Rubi savaşında cephane eksikligine rağmen Maceo'nun güçlerinin sayısal üstünlüğü nedeniyle rakipleri geri çekildi.18-26 Nisan Maceo cephane tedariği için Tapia dağlarına sığınır.İspanyalılar durmadan saldırı düzenlerler.Maceo,Amerika'dan savaş materyalleri sevkiyatını öğrenerek düşmana üstünlük sağlar..Cacarajicara da Düşman geri çekilir.19 Haziran Weyler'in güçleri San Gabriel de Lombello'da Maceo'ya saldırır.24 Haziran San Gabriel de Lombello da 50 gün savaşların da Maceo 24. kez yaralanır.5 Temmuz Loma del Gato savaşında José Maceo öldürülür18 Eylül Maceo,Cephane,tüfek ve ateşli silah ve top temin eder.Maximo Gómez'in oğlu Francisco Gómez ona katılı23-24 Eylül Montezuelo'da Maceo büyük İspanya güçlerini bozguna uğratır.68 yaralı isyancı idam edilir. 25 Eylül Diğer bir başarı Tumbas de Estorino'da Maceo'nun birliklerinin çarpışmasıdı1 Ekim Ceja del Negro'da Maceo'nun birlikleri üç İspanya Yürüyüş kolu tarafından tuzağa düşürülür.Üç gün savaşırlar.İsyancılar galip gelir fakat 277 yaralı idam edilir.Maceo 200 savaşçı ile oradan ayrıl27 Ekim San Cristóbal'da Maceo birliklerine son kez hitap eder.Onlara cesaret verir ve bağımsızlığı kazanmak için herşeyi feda etmenin gerekli olduğunu söyledi29 Ekim El Roble'de Maximo Gómez'den mektup alır.Gómez Camaguey'e acil dönmesini rica eder9 Kasım Tapia vadisinde Weyler'in güçleri ile karşıkarşıya gelir.Maceo 77 asker kaybeder.7 Aralık Antonio Maceo Batı Küba'da "Punta Brava" savaş alanında öldürülürAynı zamanda Panchito Gómez Toro da savaş alanında öldürülür.8 Aralık Her ikisinin de naaşı Santiago de Las Vegas'ta Cacahual'a defnedilir.

1897 7 Şubat Küba doğumlu daha sonra Amerikan vatandaşı olmuş Dr.Ricardo Ruiz,İspanya askeri komutanı tarafından bir yolcu treninin raydan çıkarılarak soyulmasına iştirak etmekle suçlanır.Küba'da Guanabacoa daki evinde tutuklanır.Gómez Amerika Birleşik devletleri Başkanı Grover Cleveland'a bir mektup gönderirr.17 Şubat Daha sonra Ruiz Küba'da bir hapishanenin hücresinde ölü bulunur.Onun ölümüyle ilgili New York basınında geniş haberler yazılır.Eylül ayında Anayasa Meclisi La Yaya 'da toplanır.General Bartolomé Masó Başkan ,Domingo Méndez Capote Başkan yardımcısı ola yeni bir hükümet seçilir.Aralık İsyancılar başarılarını duyururlar.Küba'nın bağımsızlığını tanımak için Başkan McKinley'i reddederler.

1898 24 Ocak Küba'daki ABD vatandaşlarını ve mülklerini korumak için Havana'ya savaş gemisi USS Maine gönderilir..Böylece, ABD kamuoyunun Küba'ya müdahale edilmesi yolundaki istekleri daha da güç kazandı.15 ŞubatUSS Maine Havana'da patlar.Amerika bu patlamayla ilgili İspanya'yı suçlar ve İspanya-Küba_Amerika savaşı başlar.25 ŞubatTheodore Roosevelt Amerikan deniz kuvvetlerine tüm uyarıları yaparak kendi insiyatifini koyar.9 Nisan İspanya da ateşkes ilan etti ve Küba'ya sınırlı biçimde kendi kendini yönetme hakkını tanıyan yeni programın uygulanmasını hızlandırdı.Bunun hemen ardından ABD Kongresi, Küba'nın bağımsızlık hakkını tanıyan, İspanyol askerlerinin adadan çekilmesi isteğini dile getiren ve ABD'nin Küba'yı ilhak etmek gibi bir niyetinin olmadığını belirtmekle birlikte, İspanya'nın adadan çekilmesini sağlamada başkana kuvvet kullanma yetkisi tanıyan karar tasarılarını onayladı.24 Nisan İspanya, ABD'ye savaş ilan etti25 Nisan da da ABD savaş ilan ettiğini açıkladı.Ama İspanya, kendi topraklarından çok uzaktaki büyük bir güçle mücadele etmeye hazırlıklı olmadığından savaşta başarı gösteremedi.1 Mayıs Tuğamiral George Away komutasındaki bir ABD filosu Filipinler'in Manila Körfezinde demirli bulunan İspanyol filosunu tümüyle imha etti.10 Haziran Guantanamo Körfezine ABD Müfrezesi kamp kurdu.1-2 Temmuz Bir seri kayıpdan sonra ABD birlikleri San Juan,Lawton ve El Caney deki bütün İspanya bölükleri yok edildi.3 Temmuz İspanya'nın, Küba'nın Santiago limanında bulunan Antiller Filosu da, General William Shafter komutasındaki ABD birliklerinin açtığı ateş sonucunda imha edildi.17 Temmuz Santiago kentinin General Shafter'a teslim olmasıyla savaş sona erdi.Sntiago de Cuba da İspanya ve ABD bir barış anlaşması imzaladı12 Ağustos Manila kenti de Ağustosta ABD birlikleri tarafından işgal edildi.Washington'da İspanya ve ABD iki taraflı ateşkes anlaşması imzaladıKüba müzakerelerde temsil edilmedi.1 Ekim Paris'te İspanya ve ABD arasında görüşmeler başlar. 27 Ekim'de İspanya ABD'nin üstünlüğünü kabul eder.10 Aralık Dönemin son barış konferansı İspanya ve Amerika'nın imzaladığı "Paris Antlaşması"dır. Paris Antlaşması'yla İspanya, Küba üzerindeki bütün haklarından vazgeçti; Guam ve Porto Riko'yu ABD'ye bıraktı ve Filipinler üzerindeki egemenlik hakkını 20 milyon $ karşılığımda ABD'ye devretti.İspanyol-Amerikan Savaşı, her iki ülkenin tarihinde de bir dönüm noktası sayılır.İspanya uğradığı bu yenilgiden sonra yeni sömürge arayışlarından vazgeçerek kendi iç sorunları üzerinde yoğunlaştı.Bu süreç içinde ülkede kültür ve edebiyat ortamı yeniden canlandığı gibi 20 yıl süren bir ekonomik gelişme dönemi yaşandı.Öte yandan, önemli bir zafer elde eden ABD geniş bir alana yayılmış deniz aşırı toprakları olan büyük bir güç haline geldi.Uluslararası siyaset sahnesindeki bu yeni konumu ABD'ye Avrupa'da belirleyici bir rol oynama olanağı verd.11 Aralık Calixto Garcia Washington'da zaatürreden ölür.Geçici olarak Arlington Ulusal mezarlığına defnedilir.Aralık José marti tarafından kurulan Küba Devrimci Partisi Estrada Palma tarafından fes edildi.

1899 Paris Antlaşması Amerika Birleşik Devletleri işgali altında yürürlüğe girdi. Küba Devleti'nin siyasal ve ekonomik çerçevesini belirleyici önlemler alan Amerika Birleşik Devletleri, Küba'nın iç ve dış ilişkilerinde söz sahibi olma ve Guantanamo Koyu'nda bir deniz üssü kurma hakkını aldıktan sonra birliklerini adadan çekti.1 Ocak 'daABD Geçici askeri hükümetini Küba'da

k2General John R. Brooke liderliğinde kurdu.İspanya bayrağını indirdi ve ABD bayrağını çekti10 Ocak İlk düzenemesi Cárdenas'da tersenelerden stopaj alır.İşçilerden ödemede İspanya doları değil ABD doları talep eder.

16 Ocak Liman işçileri ve Feribot işçileri Havana'da greve giderler.Ücretlerinin yükseltilmesini,fazla mesailer için ödeme,tatil ve pazar günleri ve gece çalışması için çift ödeme isterler.İşverenler yeniden gözden geçireceklerine söz verince işçiler işlerine dönerler.6 Şubat Paris antlaşması ABD kongresinde tastik edilir.Gazeteler Filipinlerde savaşın sona erdiğini yazar.17 Şubat Küba'daki ABD güçleri 45,000 civarındadır.Mart Matanzas'daki sokak işçileri greve gider.29 Mart Küba insanları için bir Manifesto yazıldı ve dağıtıldı.Küba Sosyalist Partisinin Kurulduğunu duyurdu.11 Nisan İspanya-Amerika savaşı resmi olarak bitti.Barış antlaşması onaylandı.27 Ağustos Havana'daki taş işçileri yüksek ücret ve 8 saat çalışma isteği ile greve gittiler. Eylül Bir grup işçi sınıfı liderişimdiki çalışma koşullarından şikayet ederek bir bildiri oluşturup imzaladılar1 Eylül Havana'da bir toplantıda genel işçi birliği organize edildi.Enrique Messonier Başkan,Pedro Navarro sekreter oldu24 Eylül Havana'nın Balboa meydanında İşçi liderlerinin duvar işçilerini destekleyen konuşmasını dinlemek için 8000 işçi toplandı.Genel grev için bir komite seçildi.Ekim Küba'daDuvar işçileri günde sekiz saat çalışma iznini kazanan ilk işçiler oldular.19 Kasım Havana'da işçiler , tüm işçi organizasyonlarından temsilciler bir araya gelerek oybirliği ile genel grev çağrısı yaptılar.29 Kasım Bu günlerde başlayıp 7 Aralığa kadar Bir seri protesto mitingi yapıldı.5 Aralık William McKinleyBaşkan McKinley, 1899’da, Amerikan birlikleri adayı işgal ederken şöyle demiştir: “Geçmişin yıkıntılarından doğan yeni Küba, güç ve benzersiz içtenlik bağlarından ötürü bizlere bağlı olmalıdır” ... “birlik bağları, organik veya klasik olacaktır, ama Küba’nın kaderi, fesh edilmez ve meşru bir şekilde ve tarzda bizim kaderimize bağlıdır”... Buna karşın, Kübalı yurtseverler, 30 yıl kadar süren İspanya’ya karşı verilen bağımsızlık savaşı boyunca güçlü bir bağımsızlık ruhunu kazandırdıkları için topraklarına dahil etme planlarını gerçekleştiremediler ve adım adım, ekonomiye nüfuz ederek ve hakim olarak, ayrıca amaçlarına ulaşmak için politikalarını çürüterek topraklarına dahil etme seçeneğini uyguladılar. Adanın topraklarına dahil edilmesi, bir zamanlama meselesiydi, çıkarları için gerekli gördükleri takdirde Adaya askeri bir müdahalede bulunma hakkının tesis edildiği “Plat Kanunu” olarak bilinen bir kanunla bu anayasayı onaoylamaya mecbur etmişlerdir. Bu kanun, Küba ekonomisini ele geçirebilmelerini kolaylaştıran “Ticari Karşılılık Anlaşması” ile tamamlanmıştır, aynı şekilde şu an bir hapishane ve uluslar arası işkence merkezine dönüşen Guantanamo Körfezindeki askeri üssün hala mevcut olması gibi herhangi bir bitiş süresi belirtilmeksizin askeri üslere sahip olabilme hakkı da  tesis edilmiştir

1900 Mart Birleşik Devletler Başkanı Grover Cleveland'ın sekreteri,Wall Street(ABD Finans Merkezi)'nde hukukçu ve yatırımcı Richard B. Olney ,Atlantic Monthly için yazdığı bir makalede "İspanya savaşı sona erdiğinden beri Küba Birleşik Devletlerinin topraklarına ilave edildi"

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

*Creole=Hem Avrupa hem de Afrika soyundan gelen, bu kişilerin konuştuğu dil ve bu dili konuşanlar

**Captain General=Başkomutan

www.historyofcuba.com sitesinden alıntılar yapılarak cevrilmiştir. çeviren:Berrin Cerrahoğlu